Árið 2026, þriðjudaginn 28. apríl, tók Arnór Snæbjörnsson, formaður úrskurðarnefndar umhverfis- og auðlindamála, með heimild í 3. mgr. 3. gr. laga nr. 130/2011, fyrir:
Mál nr. UUA2603003, kæra vegna dráttar á afgreiðslu byggingarfulltrúans í Reykjavík á byggingarleyfisumsókn vegna framkvæmda að Laugarásvegi 63.
Í málinu er nú kveðinn upp svofelldur
úrskurður:
- Með bréfi til úrskurðarnefndar umhverfis- og auðlindamála, dags. 6. mars 2026, er barst nefndinni sama dag, kærir íbúi að Laugarásvegi 61, drátt á afgreiðslu byggingarfulltrúans í Reykjavík á byggingarleyfisumsókn vegna framkvæmda að Laugarásvegi 63. Skilja verður málatilbúnað kæranda svo að kærður sé óhæfilegur dráttur á afgreiðslu máls, sbr. 4. mgr. 9. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993, og að þess sé krafist að lagt verði fyrir Reykjavíkurborg að afgreiða málið án frekari tafa.
- Gögn málsins bárust úrskurðarnefndinni frá Reykjavíkurborg 10. mars 2026.
Málavextir
- Að því ráða má af málsgögnum hefur ágreiningur verið milli lóðarhafa lóða nr. 61 og 63 við Laugarásveg í Reykjavík vegna óleyfisframkvæmda á síðarnefndu lóðinni sem fólust í gerð steypts stoðveggjar á norðurmörkum lóðarinnar og byggingu verandar með heitum potti. Með úrskurði úrskurðarnefndarinnar frá 30. maí 2024 í máli nr. 31/2024 komst nefndin að þeirri niðurstöðu að framkvæmdir þessar væru byggingarleyfisskyldar. Framkvæmdaraðili öðlaðist byggingarleyfi fyrir framkvæmdunum 19. nóvember 2024. Leyfið var kært til úrskurðarnefndarinnar sem felldi það úr gildi með úrskurði frá 27. febrúar 2025 í máli nr. 161/2024 þar sem skylt hefði verið að grenndarkynna framkvæmdina sbr. 2. og 3. mgr. 43. gr. skipulagslaga nr. 123/2010.
- Á afgreiðslufundi byggingarfulltrúa 18. mars 2025 var tekin fyrir byggingarleyfisumsókn lóðarhafa Laugarásvegar 63 vegna hinna umdeildu framkvæmda. Var málinu vísað til skipulagsfulltrúa til grenndarkynningar og á afgreiðslufundi síðarnefnda embættisins 10. apríl s.á. var samþykkt að grenndarkynna umsóknina. Hinn júlí s.á. var erindið grenndarkynnt fyrir hagsmunaaðilum og veittur umsagnarfrestur til 27. ágúst s.á. Athugasemdum sem bárust við grenndarkynningu var svarað með umsögn skipulagsfulltrúa, dags. 2. desember s.á.
- Umsókn um byggingarleyfi var lögð fram á afgreiðslufundi byggingarfulltrúa 13. janúar 2026 þar sem afgreiðslu málsins var frestað.
Málsrök kæranda
- Kærandi kveðst hafa skilað inn 11 athugasemdum við grenndarkynningu vegna byggingarleyfis í ágúst 2025 en þeim hafi ekki verið svarað í tvo mánuði. Hann hafi kært óhæfilegan drátt í málinu til úrskurðarnefndarinnar 19. nóvember 2025 en hafi svo afturkallað kæruna í desember s.á. eftir að skipulagsyfirvöld höfðu svarað athugasemdum hans. Nú sé enn hið sama uppi á teningnum og lítið sé að gerast í málinu en fyrst hafi verið gerðar athugasemdir vegna óleyfisframkvæmda í júlí 2023. Málsmeðferðin fái ekki samrýmst 9. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993 um málshraða.
Málsrök Reykjavíkurborgar
- Af hálfu Reykjavíkurborgar er tekið fram að litið sé á að kærður sé dráttur á afgreiðslu umsóknar um byggingarleyfi. Grenndarkynningu sé lokið en umsóknin sé enn til meðferðar á meðan beðið sé eftir nýjum teikningum frá umsækjanda. Kæruheimild vegna dráttar á málsmeðferð skv. 4. mgr. 9. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993 sé bundin við aðila máls og verði að vísa máli þessu frá úrskurðarnefndinni, þar sem kærandi sé ekki aðili að málinu þótt hann njóti kæruréttar vegna ákvörðunar sem síðar kunni að liggja fyrir.
Viðbótarathugasemdir kæranda
- Kærandi tekur fram að hann furði sig á því hvers vegna óverulegum breytingum á uppdráttum sé ekki lokið. Ekkert annað virðist vanta upp á svo byggingarleyfi verði gefið út. Kærandi hafi gert athugasemdir við grenndarkynningu 18. ágúst 2025. Auk þess hafi allar staðreyndir málsins legið fyrir frá árinu 2023. Ítrekuð sé sú krafa að borgaryfirvöld taki ákvörðun um byggingarleyfi án frekari tafa.
Niðurstaða
- Í máli þessu er deilt um málsmeðferð byggingarfulltrúans í Reykjavík á umsókn um byggingarleyfi á lóð Laugarásvegar 63, en skv. 4. mgr. 9. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993 er unnt að kæra óhæfilegan drátt á afgreiðslu máls til þess stjórnvalds sem ákvörðun í málinu verður kærð til. Af fyrirmælum 9. gr. stjórnsýslulaga verður ekki ráðið að útilokað sé að aðrir en umsækjendur um opinber leyfi geti borið undir kærustjórnvald hvort til sé að dreifa óhæfilegum drætti á afgreiðslu máls, enda teljist viðkomandi aðili að máli um slíka leyfisveitingu. Kærandi hefur verið álitinn aðili að kærumálum fyrir úrskurðarnefndinni sem varðað hafa framkvæmdirnar á lóð Laugarásvegar 63 og verður einnig talinn aðili að umsókn um byggingarleyfi fyrir þeim. Er því ekki tilefni til að vísa máli þessu frá úrskurðarnefndinni.
- Hin umþrætta byggingarleyfisumsókn varðar framkvæmdir á lóð sem staðsett er á svæði þar sem ekki er í gildi deiliskipulag. Við slíkar aðstæður er heimilt samkvæmt 1. mgr. 44. gr. skipulagslaga nr. 123/2010 að veita byggingarleyfi án deiliskipulagsgerðar ef framkvæmdin er í samræmi við aðalskipulag, landnotkun, byggðamynstur og þéttleika byggðar. Skal skipulagsnefnd þá láta fara fram grenndarkynningu. Var umsóknin grenndarkynnt 29. júlí 2025 og athugasemdafrestur veittur til 27. ágúst s.á. Þá lá umsögn skipulagsfulltrúa fyrir 2. desember 2025 þar sem tekin var afstaða til þeirra athugasemda sem bárust á kynningartímanum. Var umsóknin samþykkt á fundi umhverfis- og skipulagsráðs 10. desember 2025 með þeim breytingum sem fram komu í umsögn skipulagsfulltrúa. Fyrir liggur að umsóknin hefur ekki hlotið afgreiðslu byggingarfulltrúa, en samkvæmt upplýsingum frá Reykjavíkurborg stafar sá dráttur af því að beðið er eftir uppfærðum uppdráttum frá framkvæmdaraðila í samræmi við niðurstöðu grenndarkynningar.
- Við úrlausn á því hvort um óhæfilegan drátt á afgreiðslu máls sé að ræða er til þess að líta að framkvæmdaraðili hefur forræði á leyfisumsókn sinni. Þegar um er að ræða byggingarleyfisumsókn sem sætir grenndarkynningu setja skipulagslög afgreiðslutíma umsóknarinnar mörk, sbr. 4. mgr. 44. gr. skipulagslaga sem kveður á um að ef byggingarleyfi á grundvelli grenndarkynningar er ekki gefið út innan árs frá afgreiðslu sveitarstjórnar skal grenndarkynning fara fram að nýju áður en leyfi er veitt. Ákvæðinu var bætt inn í skipulagslög með breytingarlögum nr. 59/2014, en í athugasemdum með frumvarpi því er varð að lögunum kom m.a. fram að með tillögunni væri verið að koma í veg fyrir að byggingarleyfi væri veitt löngu eftir að afgreiðsla sveitarstjórnar hafi farið fram. Eðli málsins samkvæmt geti þær forsendur sem afgreiðslan byggðist á breyst ef langur tími líði frá grenndarkynningu til útgáfu leyfis. Að teknu tilliti til þess ákvæðis og með hliðsjón af atvikum málsins verður ekki séð að óhæfilegur dráttur hafi orðið á afgreiðslu byggingarleyfisumsóknar framkvæmdaraðila.
Úrskurðarorð
Hafnað er kröfu kæranda um að leggja fyrir byggingarfulltrúa Reykjavíkur að taka byggingarleyfisumsókn vegna framkvæmda að Laugarásvegi 63 til afgreiðslu án frekari tafa.
