Árið 2026, mánudaginn 2. mars, tók Arnór Snæbjörnsson, formaður úrskurðarnefndar umhverfis- og auðlindamála, með heimild í 3. mgr. 3. gr. laga nr. 130/2011, fyrir:
Mál nr. UUA2602015, kæra á ákvörðun byggingarfulltrúans í Reykjavík frá 13. ágúst 2025 um að veita byggingarheimild fyrir breyttri notkun og útliti bílskúrs á lóð fjölbýlishúss nr. 13 við Hjarðarhaga.
Í málinu er nú kveðinn upp til bráðabirgða
úrskurður
um kröfu kæranda um stöðvun framkvæmda:
- Með bréfi til úrskurðarnefndar umhverfis- og auðlindamála, dags. 6. febrúar 2026, er barst nefndinni sama dag, kærir eigandi, Hjarðarhaga 13, þá ákvörðun byggingarfulltrúans í Reykjavík frá 13. ágúst 2025 um að veita byggingarheimild fyrir breyttri notkun og útliti bílskúrs á lóð fjölbýlishúss nr. 13 við Hjarðarhaga.Er þess krafist að hin kærða ákvörðun verði felld úr gildi. Jafnframt er þess krafist að framkvæmdir verði stöðvaðar til bráðabirgða á meðan málið sé til meðferðar fyrir úrskurðarnefndinni.
- Gögn málsins bárust úrskurðarnefndinni frá Reykjavíkurborg 17. febrúar 2026.
Málsatvik og rök
- Á afgreiðslufundi byggingarfulltrúa 8. október 2024 var samþykkt umsókn um heimild til að breyta notkun bílskúrs í vinnustofu, fjarlægja bílskúrshurð og koma fyrir léttum vegg með glugga og hurð, koma fyrir vaski og útbúa snyrtingu í hluta bílskúrs á lóð nr. 13. við Hjarðarhaga. Voru nýir aðaluppdrættir er vörðuðu breytingar á bílskúrum á umræddri lóð og skráningartafla staðfest af byggingarfulltrúa sama dag.
- Kærandi vísar til þess að samkvæmt gr. 2.3.7. byggingarreglugerðar nr. 112/2012 skuli umsókn um byggingarheimild meðal annars fylgja gögn sem sýni fram á eignarheimildir og samþykki með eigenda þegar við eigi, sbr. b-lið ákvæðisins. Við útgáfu byggingarheimildar, dags. 13. ágúst 2025, og samþykkt aðaluppdráttar, dags. 8. október 2024, hafi ekki legið fyrir samþykki meðeigenda fyrir breytingum á útliti og hagnýtingu bílskúra á lóð nr. 13 við Hjarðarhaga í samræmi við ákvæði fjöleignarhúsalaga nr. 26/1994. Þar sem slíkt samþykki liggi ekki fyrir sé slíkur vafi á lögmæti útgáfu byggingarheimildarinnar að óhjákvæmilegt sé að stöðva þær framkvæmdir sem þegar séu hafnar á meðan málið sé til meðferðar fyrir úrskurðanefndinni.
- Af hálfu Reykjavíkurborgar er þess krafist að beiðni um stöðvun framkvæmda sé hafnað. Þá er vísað til þess að þar sem byggingarfulltrúi hafi samþykkt byggingarheimildina 8. október 2024 sé kærufrestur liðinn og því beri að vísa kærunni frá úrskurðarnefndinni.
Niðurstaða
- Í 1. mgr. 5. gr. laga nr. 130/2011 um úrskurðarnefnd umhverfis- og auðlindamála er tekið fram að kæra til úrskurðarnefndarinnar fresti ekki réttaráhrifum kærðrar ákvörðunar en jafnframt er kæranda þar heimilað að krefjast stöðvunar framkvæmda til bráðabirgða séu þær hafnar eða yfirvofandi. Með sama hætti er kveðið á um það í 29. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993 að kæra til æðra stjórnvalds fresti ekki réttaráhrifum ákvörðunar en þó sé heimilt að fresta réttaráhrifum hinnar kærðu ákvörðunar til bráðabirgða meðan málið sé til meðferðar hjá kærustjórnvaldi þar sem ástæður mæli með því. Tilvitnuð lagaákvæði bera með sér að meginreglan sé sú að kæra til æðra stjórnvalds fresti ekki réttaráhrifum kærðrar ákvörðunar og séu heimildarákvæði fyrir frestun framkvæmda kærðar ákvörðunar undantekning frá nefndri meginreglu sem skýra beri þröngt. Verða því að vera ríkar ástæður eða veigamikil rök fyrir ákvörðun um stöðvun framkvæmda. Almennt mælir það á móti því að fallast á kröfu um stöðvun ef fleiri en einn aðili eru að máli og þeir eiga gagnstæðra hagsmuna að gæta. Einnig geta komið til álita þau tilvik þar sem kæruheimild verður í raun þýðingarlaus ef framkvæmdir eru ekki stöðvaðar, svo sem ef sú framkvæmd sem krafist er stöðvunar á er óafturkræf.
- Í máli þessu er gerð krafa um stöðvun framkvæmda á grundvelli samþykktrar byggingarheimildar er felur í sér heimild til breyttrar notkunar og breytinga á útliti bílskúrs á lóð Hjarðarhaga 13 í Reykjavík. Með hliðsjón af framangreindum lagaákvæðum og þeim sjónarmiðum sem liggja þeim að baki, því tjóni sem stöðvun framkvæmda myndi hafa í för með sér fyrir leyfishafa og því að um er að ræða afturkræfar framkvæmdir, verður ekki talin knýjandi þörf á að stöðva þær á meðan málið er til meðferðar hjá úrskurðarnefndinni. Verður kröfu kærenda þar um því hafnað.
Úrskurðarorð
Hafnað er kröfu kæranda um stöðvun framkvæmda til bráðabirgða á grundvelli hinnar kærðu ákvörðunar byggingarfulltrúa.
